Phân biệt doanh thu, lợi nhuận và biên lợi nhuận; so sánh nhiều kỳ để nhận diện tăng trưởng thực và biến động chi phí.
Ba khái niệm doanh thu, lợi nhuận và biên lợi nhuận trả lời ba câu hỏi khác nhau: bán được bao nhiêu, giữ lại bao nhiêu và hiệu quả tạo lợi nhuận trên mỗi đồng doanh thu.
Doanh thu cho thấy quy mô bán hàng; lợi nhuận phản ánh phần còn lại sau chi phí; biên lợi nhuận cho biết mỗi đồng doanh thu giữ lại được bao nhiêu lợi nhuận ở từng cấp độ. So sánh xu hướng nhiều kỳ và so với doanh nghiệp cùng ngành thường hữu ích hơn nhìn một quý riêng lẻ.
So sánh số liệu nhiều quý, nhiều năm và đọc thuyết minh để tìm khoản bất thường. Đối chiếu doanh nghiệp cùng ngành với mô hình tương tự; một biên lợi nhuận cao trong một quý có thể chưa phản ánh xu hướng lâu dài.
Dùng cùng định nghĩa chỉ tiêu khi so sánh. Doanh thu tăng nhưng chi phí tăng nhanh hơn có thể khiến lợi nhuận giảm; luôn xem dòng tiền và chất lượng khoản phải thu.
Năm 1, doanh thu thuần là 100 tỷ đồng và giá vốn là 70 tỷ đồng. Năm 2, doanh thu thuần là 120 tỷ đồng và giá vốn là 90 tỷ đồng.
Tự kiểm tra: Tính lợi nhuận gộp và biên gộp từng năm.
Đáp án gợi ý: Lợi nhuận gộp bằng doanh thu thuần trừ giá vốn, đều là 30 tỷ đồng. Biên gộp bằng lợi nhuận gộp chia doanh thu thuần, giảm từ 30% còn 25%, tức 5 điểm phần trăm. Kiểm tra cơ cấu hàng bán và giá vốn để tìm nguyên nhân.
Nội dung chỉ nhằm mục đích giáo dục, không phải khuyến nghị đầu tư. Hãy kiểm tra nguồn gốc và điều kiện áp dụng tại thời điểm sử dụng.
Quay lại nhóm Đọc doanh nghiệp
Bài trước: Ba báo cáo tài chính cần biết · Bài sau: EPS, ROE, P/E và P/B: hiểu cả ý nghĩa lẫn giới hạn